Phân tích SWOT

Mô hình SWOT

SWOT là chữ cái viết tắt của 4 trong tiếng anh lần lượt là: Điểm mạnh (Strengths), điểm yếu (Weaknesses), cơ hội (Opportunities), cuối cùng là thách thức (Threats). Mô hình SWOT là một trong những mô hình điển hình trong công tác phân tích chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp. Ngoài ra, mô hình SWOT cũng được dùng cho việc phân tích chiến lược phát triển cho cá nhân và nhiều mục đích khác.

Mô hình phân tích SWOT do Albert Humphrey phát triển vào những năm 1960- 1970. Đây là kết quả của một dự án nghiên cứu do đại học Standford, Mỹ thực hiện. Dự án này sử dụng dữ liệu từ 500 công ty có doanh thu lớn nhất nước Mỹ ( Fortune 500 ) nhằm tìm ra nguyên nhân thất bại trong việc lập kế hoạch của các doanh nghiệp này. Albert cùng các cộng sự của mình ban đầu đã cho ra mô hình phân tích có tên gọi SOFT: Thỏa mãn ( Satisfactory) – Điều tốt trong hiện tại, Cơ hội ( Opportunity) – Điều tốt trong tương lai, Lỗi ( Fault) – Điều xấu trong hiện tại; Nguy cơ ( Threat) – Điều xấu trong tương lai. Tuy nhiên, cho đến năm 1964, sau khi mô hình này được giới thiệu cho Urick vàd Orr tại Zurich Thuỵ Sĩ, họ đã đổi F ( Fault) thành W (Weakness) và SWOT ra đời từ đó. Phiên bản đầu tiên được thử nghiệm và giới thiệu đến công chúng vào năm 1966 dựa trên công trình nghiên cứu tại tập đoàn Erie Technological. Năm 1973, SWOT được sử dụng tại J W French Ltd và thực sự phát triển từ đây. Đầu năm 2004, SWOT đã được hoàn thiện và cho thấy khả năng hữu hiệu trong việc đưa ra cũng như thống nhất các mục tiêu của tổ chức mà không cần phụ thuộc vào tư vấn hay các nguồn lực tốn kém khác.

Phân tích SWOT thường được sử dụng trong những trường hợp sau:

  • Các buổi họp brainstorming ý tưởng
  • Giải quyết vấn đề 
  • Phát triển chiến lược 
  • Lập kế hoạch
  • Ra quyết định
  • Đánh giá chất lượng sản phẩm
  • Đánh giá đối thủ cạnh tranh
  • Xây dựng Chiến lược phát triển bản thân

Strengths và Weaknesses đại diện cho những yếu tố trong. Đây là hai yếu tố bạn có thể kiểm soát và thay đổi được.

Opportunities và Threats là các yếu tố bên ngoài, các tác động do hoàn cảnh. Bạn có thể sẽ nắm bắt được cơ hội, nhưng cũng phải quan tâm và đề phòng tới những thách thức rủi ro có thể xảy ra.

Strengths: Điểm mạnh chính là lợi thế của riêng bạn. Đây phải là những đặc điểm nổi trội, độc đáo mà bạn đang nắm giữ khi so sánh với người khác. Hãy trả lời câu hỏi: Bạn làm điều gì tốt và tốt nhất? Những nguồn lực nội tại mà bạn có là gì?

Weaknesses: Điểm yếu chính là những việc bạn làm chưa tốt. Bạn tự hỏi bản thân những câu hỏi sau: Công việc nào mình làm kém, thậm chí tệ nhất? Việc gì mình đang né tránh? 

Điểm yếu là những vấn đề đang tồn tại bên trong, mà chúng cản trở bạn trên con đường đạt được mục tiêu của mình. Khi nhìn vào sự thật, nhận ra những giới hạn của mình, bạn sẽ nhận ra đâu là điểm yếu; để từ đó tìm ra giải pháp vượt qua.

Oppotunities: Cơ hội là những tác động từ môi trường bên ngoài sẽ hỗ trợ bạn tiến đến mục tiêu nhanh hơn.

Quan trọng là bạn phải có khả năng nhận ra và tận dụng điểm mạnh cũng như nhận biết và hạn chế điểm yếu để nắm bắt cơ hội khi nó xuất hiện.

Threats: Nguy cơ là những yếu tố bên ngoài đang gây khó khăn cho bạn trên con đường đi đến thành công. Sau khi nhận ra nguy cơ, điều bạn cần làm là tìm ra phương án giải quyết. 

SWOT chính là công cụ giúp bạn quyết định nên làm gì để tận dụng cơ hội và giải quyết rắc rối.

Áp dụng phân tích SWOT

Nếu chỉ nhận biết 4 yếu tố SWOT, sẽ không đem lại cho bạn nhiều lợi ích. Việc quan trọng là cần biết cách áp dụng mô hình này vào thực tế (ma trận TOWS). Sẽ có các chiến lược sau từ việc phân tích SWOT:

Chiến lược S-O

Sử dụng điểm mạnh để khai thác cơ hội. Đây là chíến lược ưu tiên hàng đầu vì nếu sử dụng điểm mạnh của bạn thì cơ hội thành công cao mà không tốn nhiều công sức. Chiến lược này phù hợp trong ngắn hạn.

Chiến lược S-T

Sử dụng điểm mạnh và hạn chế nguy cơ. Hạn chế nguy cơ là công việc giúp bạn tránh được các rủi ro, cách này sẽ không tốn nhiều công sức. Chiến lược này phù hợp trong ngắn hạn, trong bối cảnh có ít cơ hội bên ngoài.

Chiến lược W-O

Cố gắng giảm thiểu điểm yếu và khai thác tối đa cơ hội. Việc khắc phục điểm yếu sẽ khiến bạn tốn nhiều công sức để có thể tận dụng cơ hội. Chiến lược này phù hợp trong trung hạn, với môi trường bên ngoài có nhiều cơ hội xảy ra.

Chiến lược W-T

Khắc phục điểm yếu và hạn chế nguy cơ. Nguy cơ đánh trực tiếp vào điểm yếu của bạn, nên vừa phải khắc phục điểm yếu, vừa phải dự đoán các rủi ro có thể xảy ra nhằm tránh nguy cơ tấn công trực tiếp vào điểm yếu. Đây là một chiến lược phòng thủ.

Ma trận TOWS

Tham khảo thêm: